Doodse stilte na een Excelsior doelpunt en opa Schipper juicht in de hemel

Normaal gesproken zou ik zaterdag in joggingbroek naar Excelsior gaan. In plaats daarvan stond ik in een pikzwart pak op een koude begraafplaats, ergens verderop in Rotterdam. Het gejuich in het stadion ging aan mij voorbij.

Het is bijna een week geleden dat opa Schipper zijn laatste adem uitblies. Op de dag van zijn overlijden heb ik twee werkafspraken. Met mijn hoofd ben ik in opa’s verpleeghuis en met mijn lijf op het werk. Terwijl ik nieuwsberichten aan het tikken ben, wordt het lichaam van opa voor het laatst verzorgd. Mijn vader, al zijn hele leven werkzaam in de zorg, legt zijn lichaam af. Na mijn laatste afspraak rijd ik met mijn auto terug naar het kantoor. Door de speakers klinkt Psalm 68:10, ‘Hij kan, èn wil, èn zal in nood, zelfs bij het naad’ren van den dood, volkomen uitkomst geven.’

Al snel wordt er meer duidelijk over de rest van de week. ‘Zaterdag is de begrafenis,’ lees ik via WhatsApp. In mijn agenda staat dat Excelsior die dag voetbalt tegen De Graafschap. Eén van de belangrijkste wedstrijden van het jaar voor mijn cluppie. Maar geen haar op mijn hoofd die eraan denkt om ernaar toe te gaan. Ik wil niet staan te juichen voor een doelpunt, terwijl een paar uur daarvoor de kist van opa door zijn zes zoons naar zijn laatste rustplaats is gebracht.

Op de dag zelf word ik heen en weer geslingerd. Op het ene moment ben overheerst de dankbaarheid. Een minuut later krijgt het verdriet voorrang. Totdat de dominee vertelt over hoe opa en oma elkaar hebben ontmoet en hoe ze samen hun leven hebben geleid vanuit hun geloof. Dan overheerst de hoop en het blijde vooruitzicht op het hemels paradijs. Dan is de dienst afgelopen. Opa’s zoons tillen de kist op. Terwijl het orgel speelt loop ik huilend achter de familie aan.

Na zo’n gekke dag ploffen Neline en ik uitgeput neer op de bank. Zij herinnert mij aan Excelsior-De Graafschap. Die avond besluit ik de tv aan te zetten en de wedstrijd te bekijken. Als Rotterdam in beeld komt, is voetbal het laatste waar ik aan moet denken. Bij ‘Rotterdam’ denk ik aan het lege Rotterdamse huis van opa. De vele ritjes die we met ons gezin naar Rotterdam maakten om opa en oma te bezoeken. En aan die koude momenten op die Rotterdamse begraafplaats.

Terwijl ik de spelers van Excelsior op het scherm zie strijden, val ik op verschillende momenten in slaap. Een begrafenis is in mijn beleving vermoeiender dan 90 minuten voetballen. Na drie kwartier scoort Excelsior de 1-0. Neline maakt mij wakker, zodat ik het doelpunt in de herhaling kan zien. Bijna drie jaar geleden hebben we elkaar immers trouw belooft in slechte én goede tijden. Dus ook als Excelsior scoort. In stilte en met een glimlach zie ik ze nog voor een tweede keer scoren. Ze hebben gewonnen.

Opnieuw moet ik denken aan de begrafenis. Oom Anne, één van opa’s zoons, sloot zijn speech af door te zeggen dat er gejuich in de hemel klinkt. Opa is namelijk herenigd met zijn lieve vrouw, hij is verlost van pijn en verdriet én hij mag voor eeuwig bij God zijn. Want wie in dit leven met Hem leeft, doet dat ook in het leven hierna. Dat is een belofte waar opa en ik op vertrouwen. Daarom sprak oom Anne van een dankdienst in plaats van een rouwdienst. De hoop wint van de dood. Een zwarte dag met een goud randje.

Afgelopen donderdag zag ik opa Schipper voor de laatste keer. Als familie kwamen we toen bij elkaar om afscheid te nemen. In de weken ervoor droeg hij allerlei zuurstofslangetjes. Nu een prachtig pak met een schitterende stropdas. Dit pak kocht hij vorig jaar speciaal voor de bruiloft van mijn vader Steven. In de Bijbel, het levensboek van opa en mij, wordt een huwelijk vergeleken met een ontmoeting tussen Jezus en Zijn navolgers op aarde. Opa viert nu dus voor eeuwig een bruiloftsfeest.

Gejuich om drie punten voor Excelsior of gejuich in de hemel. Als ik moet kiezen, kies ik voor het laatste. Rust zacht, opa!

Opa Schipper heeft er geen kracht meer voor

opa-schipper

De laatste tijd heb ik het gevoel dat ik word achtervolgd. In mijn hoofd ben ik voortdurend bezig met iets dat ongrijpbaar is. Mijn vrouw Neline en ik wachten vanaf de feestdagen op een telefoontje met slecht nieuws.

Wie de voetbalwereld een beetje kent, zal bekend zijn met de term ‘degradatiespook’. Vooral fans van voetbalclubs die meer verliezen dan winnen zijn hiermee bekend. Dat geldt ook voor mij, omdat mijn club Excelsior momenteel veel verliest. Als het zo doorgaat kunnen zij aan het einde van dit voetbalseizoen degraderen naar een lager niveau. Excelsior wordt dus achtervolgd door het degradatiespook.

Onze familie wordt momenteel door een heel ander spook achtervolgd: het spook van de dood. Sinds de feestdagen gaat het niet goed met opa Schipper. Kortgezegd raakt zijn lichaam op. Dat is ook niet zo gek op 89-jarige leeftijd. Vlak voor de Kerst werd de hele familie bij elkaar geroepen. Zijn ademhaling ging steeds meer achteruit. Iedereen nam één voor één afscheid van een man die besefte dat hij in zijn laatste dagen was.

Wij kennen opa als een vrolijke en levendige man. Een paar maanden geleden vierde hij zijn verjaardag. Met bewondering heb ik naar hem gekeken. Je zou zeggen dat vijftig kinderen, kleinkinderen en aanhang te veel energie kost op zijn leeftijd. Onze aanwezigheid gaf hem juist meer energie dan een hele fles Red Bulldrank. Voortdurend maakte hij grapjes en was hij in gesprek.

Totdat het spook van de dood een paar weken later zijn verpleeghuis opzocht. Sindsdien is de enige reden om voor hem het bed uit te gaan om een paar meter verderop in zijn stoel neer te ploffen. Dat kleine stukje van het bed naar de bank voelt voor hem als het zwemmen van de Elfstedentocht. Het liefst zou ik Maarten van der Weijden bellen met de vraag of hij wat levenskracht aan mijn opa zou willen geven.

Ik kan mij het moment dat de familie bij elkaar kwam nog goed herinneren. In zijn bed trof ik een man aan die ieder moment zijn laatste adem had kunnen uitblazen. Het liefst had ik op Martin Luther King-achtige wijze nog een mooie afscheidsspeech uitgesproken, maar in plaats daarvan was ik sprakeloos. Opa had geen kracht. Ik had geen woorden. Af en toe gingen zijn ogen open en zag hij mij zitten.

De nachten erna heb ik slecht geslapen. Het spook van de dood achtervolgt niet alleen opa, maar ook zijn nageslacht. Mijn telefoon verloor ik geen moment uit het oog, want dat ene telefoontje zou ieder moment kunnen komen. Tot op de dag van vandaag is dat belletje nog niet gekomen. Sterker nog, opa is na de feestdagen zelfs opgeknapt. We hebben zelfs weer leuke gesprekken kunnen voeren.

Maar zijn kracht neemt sinds vorige week weer af en doet hem verlangen naar een plaats die wij als christenen beschrijven als ons échte huis. Volgens ons levensboek, de Bijbel, zijn wij hier op aarde vreemdelingen. We worden hemelburgers genoemd omdat ons echte huis niet in Rotterdam of Utrecht staat. Dat huis is de plek waar God woont. Daarom kan opa, wonder boven wonder, verlangen naar dat ene moment waar ik zo tegenop zie.

Onze Vader in de hemel,

Opa Schipper heeft zijn leven aan U gegeven

Dank U wel, dat U hem 89 jaar lang levenskracht gaf

Nu is zijn kracht aan het verdwijnen

Haal opa naar huis en verenig hem met zijn vrouw

Dank U wel dat het spook van de dood niet het laatste woord heeft

Uw Zoon Jezus kwam naar de aarde om de dood te verslaan

Omdat U leeft zijn wij niet bang voor morgen

 

Intolerant Gorinchem gebruikt homo’s als stok om dominee Klaassen te slaan

Zo’n vierhonderd jaar geleden verdwenen in ons land Bijbels op de brandstapel. Even vreesde ik dat de Bijbel van dominee Maarten Klaassen hetzelfde zou overkomen op een plein in Gorinchem. Daar werd het vuurtje behoorlijk opgestookt.

Dominee Klaassen is één van de initiatiefnemers van de veelbesproken Nashvilleverklaring. Heel Nederland viel vorige week over hem en meer dan tweehonderd collega’s heen. Verschillende passages uit die verklaring wekten bij een grote groep Nederlanders de indruk dat alle homo’s met pek en veren de BibleBelt uitgejaagd worden vanwege hun geaardheid.

De verklaring leidde tot felle discussies en verwijten over en weer. De storm van kritiek wordt wat mij betreft te gemakkelijk door christenen geframed als christenvervolging en geestelijke strijd. Alsof minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) de politie de opdracht had gegeven om alle dominees die de verklaring ondertekenden te arresteren, inclusief de voltallige kerkenraad.

Wie écht wil weten wat christenvervolging inhoudt moet de deze week uitgekomen Ranglijst Christenvervolging maar eens goed bestuderen. Dan zal iedere christen het uit z’n hoofd halen om te spreken over christenvervolging in Nederland. De vervolgers komen hier niet verder dan zwaaien met regenboogvlaggen en amateuristische en kinderachtige petities ondertekenen.

‘Als tolerante stad zitten we niet op een preek van dominee Klaassen in Gorinchem te wachten!,’ aldus ruim twee honderd Gorinchemmers in zo’n petitie. Klaassen zou afgelopen zondag preken in de plaatselijke Grote Kerk. Omdat een vreedzame demonstratie tegen Klaassens komst stond gepland nam de kerkenraad, om verdere onrust te voorkomen, een wijs besluit. Klaassen mocht zondagochtend uitslapen.

Ik zat te denken hoe ik de actie van deze Gorinchemmers moet typeren. Ik heb hier maar één woord voor: oliedom. Jezelf op de borst kloppen vanwege je Gorinchemse tolerantie is niet zo handig als je iemand met een ander standpunt buiten je stad wil houden. Blijkbaar moet Klaassen zich eerst bekeren tot D66 of GroenLinks om welkom geheten te worden.

Op sociale media werd Klaassen zelfs haatprediker genoemd. Waarom? Omdat hij de orthodox-christelijke visie op huwelijk en seksualiteit verdedigt. Persoonlijk kan ik mij niet in de Nashvilleverklaring vinden. Wat ik veel belangrijker vind is dat we in een land leven waarin iemand als Klaassen het recht heeft om zijn overtuiging te delen. In plaats van een petitie ondertekenen kun je zo’n man ook gewoon zijn werk laten doen.

Wie een échte haatprediker wil ontmoeten is in Arnemuiden aan het verkeerde adres. In dit mooie Zeeuwse dorp is de kerk en woning van Klaassen te vinden. Op de website van de Provinciale Zeeuwse Courant (PZC) is niets te vinden over geëxecuteerde homoseksuelen. En in zijn preken zal Klaassen daar ook nooit toe oproepen. Sommige islamitische leiders in Saoedi-Arabië en Iran echter zouden een executie in Arnemuiden met gejuich ontvangen.

Ergens vind ik het jammer dat de preek van Klaassen niet doorging. Ik had graag willen zien wat de progressieve drammers uit Gorinchem gedaan zouden hebben. Het zou mij niet verbazen als ze de dominee als blokkeerhollanders op de A15 zouden tegenhouden. Klaassen zou dan alleen verder mogen rijden als hij met een regenboogstropdas de kansel in Gorinchem zou beklimmen.

‘Allen die zich in Nederland bevinden, worden in gelijke gevallen ongelijk behandeld. Zij worden geacht geen orthodox-christelijke boodschap verkondigen en onze mening over homoseksualiteit accepteren’. Ik vrees dat dit progressieve evangelie in Gorinchem populairder is dan de Nederlandse Grondwet.

De Tien Geboden en het wijzende vingertje van een D66-minister

Het zou mij niet verbazen als tijdens een partijcongres binnenkort een D66-profeet op het podium stapt met twee stenen tafelen om de Tien Geboden te presenteren. D66-leider Rob Jetten staat te popelen om vanaf de kansel ons land toe te spreken.

We leven in bijzondere tijden. Jarenlang stonden D66’ers bekend om ‘vrijheid blijheid’. De christenen – met al hun benauwende en strenge wetjes en regeltjes – waren van de troon gestoten. Het CDA is geen machtspartij meer en kerkgangers blijven massaal thuis. D66’ers waren er altijd als de kippen bij om door christenen opgestelde regels af te schaffen. Een nieuw koninkrijk was aangebroken.

De laatste jaren ben ik steeds meer in verwarring. De vrijheid die vroeger zoveel mogelijk werd gepredikt lijkt meer en meer te worden ingeperkt. Tot nu toe zijn het nog vooral ongeschreven regels. Voordat de D66-wetten op schrift worden gesteld, moet het evangelie worden gepredikt om de boodschap te laten landen. D66-minister Ingrid van Engelshoven (Emancipatie) is één van de uitverkorenen die het goede nieuws mag verspreiden.

In het voetbalpraatprogramma Veronica Inside werd eind vorig jaar een aantal ongenuanceerde opmerkingen over homo’s gemaakt. Homo’s zouden meer lef moeten komen door ‘gewoon’ uit de kast te komen. Minister Van Engelshoven vond de ‘homofobe’ uitspraken van voetbalcommentator Johan Derksen onder de gordel en wilde met hem in gesprek. Als de minister dominee was geweest, had ze direct een paar ouderlingen opgetrommeld die de volgende dag bij Johan op de stoep zouden staan.

Deze week was het opnieuw raak. Haar oog viel op de veelbekritiseerde Nashville-verklaring waarin de orthodox-christelijke kijk op huwelijk en seksualiteit is toegelicht. Toegegeven, de manier waarop dat werd verwoord is pastoraal onverantwoord en buitengewoon onzorgvuldig. Maar gelukkig leven we in een land waarin meer dan tweehonderd dominees en SGP-leider Kees van der Staaij de vrijheid hebben om een verklaring te publiceren met een conservatieve kijk op homoseksualiteit.

Opnieuw kon Van Engelshoven de verleiding niet weerstaan om de aandacht op zichzelf te vestigen tijdens een mediarel. Na Johan Derksen moest dit keer Kees van der Staaij bij de bewindsvrouw op het matje komen. De SGP-broeder deed dit in de talkshow Jinek. De uitzending maakte duidelijk dat de D66’er niet in staat is om een gesprek te voeren. Niet alleen omdat ze na iedere zin drie keer ‘uhh’ zegt, maar ook omdat ze niet wil luisteren naar Van der Staaijs argumenten.

Wat nog erger is, is dat deze minister tussen neus en lippen door suggereert dat kerken in Nederland de opdracht hebben om mee te gaan in de emancipatiebeweging. Dat zou het doel van de dialoog moeten zijn. Een paar maanden nadat ze artikel 7 van de Grondwet aan haar laars lapt, maakt Van Engelshoven bij de Nederlandse Publieke Omroep korte metten met de scheiding tussen kerk en staat.

Als Van Engelshoven en de andere D66-ouderlingen op deze voet verdergaan, is één ding duidelijk. Die Tien Geboden van D66 gaan er een keer komen. Ze zullen er dan ongeveer als volgt uit komen te zien:

1. Gij zult in tv-programma’s geen grappen maken over homo’s en transgenders

2. Gij hebt de vrijheid om te zeggen wat je wilt (behalve als uw mening niet progressief is)

3. Gij zult geen religieuze verklaringen over huwelijk en seksualiteit ondertekenen

4. Gij zult op zondag de winkels openen

5. Gij zult geen nepnieuws verspreiden (behalve als u bij de NPO werkt)

6. Gij zult financieel bijdragen aan oplossingen voor klimaatverandering (behalve als u bij Shell werkt, want het kabinet mag niet vallen)

7. Gij hebt de vrijheid om een orthodox-christelijke visie op het huwelijk te hebben (alleen achter uw voordeur, anders volgen er sancties)

8. Gij zult de mening van het volk serieus nemen (behalve als de mening van het volk ingaat tegen het partijprogramma van D66)

9. Gij zult geen vals getuigenis spreken over Alexander Pechtold

10. Gij zult conservatief-christelijke waarden niet begeren.